راه ترقی

آخرين مطالب

فراغتی برای اندیشیدن به مرگ انديشه

فراغتی برای اندیشیدن به مرگ
  بزرگنمايي:

راه ترقی - وینش/مواجهه با مرگ به نظر غیرممکن می‌رسد، هیچ‌کس نمی‌داند مرگ چگونه است، هزاران مثل و متل درباره مرگ هست اما هیچ‌کدام خودِ مرگ نیست. این کتاب در واقع مواجهه با زندگی است. وقتی می‌دانی که زندگی به زودی از دست می‌رود با هر لحظه‌اش به گونه‌ای دیگر تا می‌کنی و شاید فقط در این صورت است که یک مواجهه‌ی کامل را ترتیب می‌دهی. براین مگی در رمان «مواجهه با مرگ» سراغ موضوع مرگ از دریچه‌ای فلسفی رفته است.
براین مگی در رمان «مواجهه با مرگ» قصه‌ی ساده‌ای را ساخته و پرداخته است، نه از ابهام آن‌چنانی خبری هست و نه گره بزرگی در داستان پیدا می‌شود، اما شخصیت‌های این داستان به شدت دقیق و قوی هستند. چند صفحه‌ی اول کتاب به توصیف این افراد می‌پردازد و اگر خواننده این صفحات را به دقت نخواند به زودی متوجه می‌شود که باید یک‌بار دیگر ابتدای کتاب را مرور کند. علاوه بر شخصیت‌پردازی‌های درست و عمیق، موضوع بعدی کتاب گفتگوهای آن است. مناظره‌های گاه طولانی، بر سر مسائل کوچک و بزرگ زندگی. یک طرفِ همه‌ی این بحث‌ها قطعاً نویسنده است و سوی دیگر شاید آدم‌هایی که براین مگی در طول زندگی با آن‌ها به گفتگو نشسته است.
همه‌ی آدم‌های خوش صحبت کتاب اهل استدلال و منطق‌اند اما در این میان آیوا، عروس تازه از راه رسیده‌ی جان «کارهایش را با اصرار پیش می‌برد» نه استدلال. در واقع او کسی است که مانند جان سرشار از زندگی است. زنی که نقش خودش را به عنوان همسر یک مرد جوان و خوش‌تیپ، عروس یک خانواده‌ی اشرافی، فرزند نامشروع یک پناهنده‌ی یهودی، فرزندخوانده‌ی یک لرد و هنرمندی برای هنر به درستی بازی می‌کند. در مقابلش جان، مردی خوش‌مشرب، مطلع، مشهور، زنده از شوق زیستن و اهل فکر و قلم است. ازدواج این دو، همراهی هنر و اندیشه است که شاید این همراهی برای براین مگی اوج قدردانی از زندگی است.
به وضوح می‌توان از تمام دیالوگ‌های این کتاب به سوگیری‌های نویسنده پی برد و از طرفی برای هر موضوعی که مطرح می‌شود می‌توان کتاب را بست و لحظاتی چشم‌ها را روی هم گذاشت و با خود درباره آن مطلب فکر کرد. در حقیقت اگر به دنبال خواندن کتابی با سرعت بالا، پر از فراز و نشیب و گره‌های جورواجور هستید که با هیجان پیش بروید و قصه را تمام کنید، مواجهه با مرگ پیشنهاد خوبی نیست. مزه مزه کردن جملات و تعبیرها و استدلال‌های براین مگی فرصت مغتنمی است که شتاب زندگی امروز را کم کرد و به همه چیز با دقت بیشتری فکر کرد. حاصل مطالعه این کتاب چیزی است که یاد مرگ می‌تواند به شدت آن را تقویت کند، طمانینه.

راه ترقی


مساله‌ی مرگ، مساله‌ی اصلی این رمان است و همان چیزی است که «باعث می شود به معنای زندگی فکر کنیم» (از کتاب صفحه 342) براین مگی در تمام طول چندصد صفحه‌ای که چکیده افکارش درباره مسائل مختلف را بیان می کند، سعی دارد تمام سوال‌ها را بدون خدا پاسخ دهد. او بارها در موارد مختلف عدم تعلقش به کلیسا و ناباوری‌اش به باورهای دینی را به خواننده گوشزد می‌کند تا مبادا طی مطرح شدن مباحث مهم، خواننده جایی انتظار نگاه متاثر از باورهای دینی از او داشته باشد. با این حال نوعی معناگرایی در طول کتاب وجود دارد و این مساله گاهی اوج می‌گیرد و گاهی با «ندانم‌گرایی»های یکی از شخصیت‌های قصه، همه چیز میان زمین و آسمان معلق می‌ماند. شاید بزرگترین رسالت این کتاب همان تشویق خواننده به متمرکز اندیشیدن باشد، وگرنه پاسخ‌ها برای هر صاحب فکری جای اما و اگر ایجاد می‌کند.
براین مگی معتقد است مرگ مساله‌‌ی بعدی برای مُرده ایجاد نمی‌کند، مرگ پایان هستی کسی است که می‌میرد، هستی پایان نمی‌گیرد، هستی کسی که می‌میرد پایان می‌پذیرد (اشاره به جمله‌ای از کتاب، ص 586) و به این ترتیب برای آن کسی که از مرگ خود مطلع می‌شود «زندگی» ارزشمند می‌شود. در این میان مرگ مساله‌ی اصلی دیگران خواهد شد: «زندگی بدون جان چطور قرار است پیش برود؟» (از کتاب، ص 591) پس از مرگ یکی از آدم‌های مهم زندگی‌مان قرار است چگونه زندگی کنیم؟ از آن‌جا که براین مگی یک فیلسوف است در لحظه تمام شدن داستان این سوال را مطرح می‌کند تا پس از خواندن کتاب دوباره چشم‌هامان را روی هم بگذاریم و به زندگی فکر کنیم. زندگی پس از مرگ نه، بلکه زندگی بدون عزیزان‌مان.
با وجود محور شدن اندیشه در طول خواندن این کتاب -در عصر پر شتاب اطلاعات سطحی و فرّار، این جنبه‌ی بسیار مثبت رمان مواجهه با مرگ است- اما نقدهایی هم به همین طمانینه و باریک‌بینی‌هایی که گفتیم می‌توان وارد کرد. اگر جان، مردی که با مرگ مواجه خواهد شد، از طبقه اشراف انگلستان نبود، آیا هرگز می‌توانست به این دقت مساله مرگ و زندگی را مورد مداقه قرار دهد؟ تمول مالی و بی‌خیالی نسبت به هزینه‌های درمان یک بیماری سهمگین جای فکر کردن و ان قلت وارد کردن به جهان هستی را باز می‌کند یا ذاتاً متفکر و فیلسوف بودن؟ رفاه در این میان چقدر موثر است؟ یا شاید اصلاً به قول معروف این حرف‌ها از سر «شکم‌سیری» است.
اینجاست که شاید لازم است پای مساله ثروت نیز به همه‌ی فلسفه‌بافی‌های این کتاب درباره هنر، موسیقی، زندگی روزمره، تاریخ، طبقه اجتماعی، نژادپرستی، اتانازی، زندگی، مرگ، هستی و … باز شود. همانطور که اگر مکنت و ثروت جان و اطرافیانش وجود نداشت این داستان هم شکل نمی‌گرفت یا حداقل شکل دیگری داشت. می‌توان از خواننده انتظار داشت سوالاتی مطرح کند که آیا خیال راحت از بابت خانه، شغل، درمان و… باعث نمی‌شود بتوان پای همه مسائل زندگی علامت سوال گذاشت؟ و حالا که تا اینجا پیش آمدیم، یک نگاه دیگر هم به این رمان می‌توانیم داشته باشیم: تاکید بیش از حد براین مگی بر ثروت جان و طبقه‌ی اجتماعی و تحصیلات عالی او و هم‌صحبت‌هایش نشان از آن دارد که دین و خدا، باور و اعتقاد کسانی است که فرصت اندیشه ندارند، وگرنه اگر نیازهای اولیه زندگی تمام تمرکز و وقت آدم‌ها را پر نمی‌کرد، به سادگی به چیزی ایمان نمی‌آوردند و به تشریفات و تعلقات مذهبی دل نمی‌سپردند. به عبارتی شاید مگی فیلسوف و سیاستمدار، با روش خود می‌خواهد حق را به جانب تمام عقایدش جلوه دهد و با خیال راحت از بابت این‌که او درست می اندیشد، این قصه را به پایان برساند.
حالا که سخن از پایان داستان به میان آمد پسندیده است از ترجمه خوب آقای مجتبی عبدالله نژاد نیز سخن به میان بیاید تا خواننده بداند در خواندن مواجهه با مرگ با متنی روان و ترجمه‌ای شایسته نیز مواجه خواهد شد.

لینک کوتاه:
https://www.rahenou.ir/Fa/News/285976/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

تلفات روزانه کرونا به زیر 300 رسید/مرگ 286 نفر طی 24 ساعت گذشته

خانواده شهدا برای تحقق عدالت و حل مشکلات دستگاه قضا را یاری دهند

اجراهای استعدادهای برتر جشنواره موسیقی جوان آلبوم شود

پرداخت مطالبات معوق معلمان و خسارت خشکسالی در اولویت قرار گیرد

سجادی: جامعه ورزشی نقش انکارناپذیری در مقابله با ظلم و استکبار داشت

وزیر بهداشت: دستاوردهای دفاع مقدس برای نسل جوان امروز تبیین شود

ضرورت سرمایه‌گذاری شرکت‌های بزرگ در مناطق کمتر توسعه‌یافته

رای اعتماد هیات وزیران به استانداران منتخب بوشهر و کهگیلویه و بویراحمد

عاملی: شورای عالی انقلاب فرهنگی نیازمند تحول بنیادی است

بازتاب سخنان رئیسی در رسانه های عربی

بازدید رئیس مجلس از مرکز ارتباطات مردمی دیوان محاسبات کشور

امیرعبداللهیان در دیدار با بورل : دولت جدید مذاکرات را از سر می‌گیرد

شروع سال تحصیلی با اپلیکیشن شاد

بربریت مدرن در پوشش حقوق بشر

حذف محدودیت سنی واکسیناسیون در سراسر کشور

دارویی جدید برای درمان شکل رایج سرطان سینه

صحبت کردن والدین در مورد مرگ، احساس گناه به کودکان می‌دهد

کوچکی مریخ توانایی این سیاره را برای نگهداری از آب محدود می کند

سرپرست وزارت آموزش و پرورش: حفظ سلامت دانش آموزان خط قرمز ما است

شرکت‌های هواپیمایی در حق زوار امام حسین (ع) جفا کردند

دود خودرو نفس دنیا را بریده است دود خودرو نفس دنیا را بریده است

بورس تا پایان امسال چقدر سود می‌دهد؟

نرخ رسمی یورو و 17 ارز کاهش یافت

رونق مناسبات اقتصادی و تجاری با عضویت رسمی در سازمان شانگهای

تلفات کرونا امروز بیشتر از دیروز/379 نفر دیگر جان باختند

قالیباف: بی عرضگی در حل مشکلات نتیجه پشت کردن به سنت های الهی است

همکاری‌های علمی و پژوهشی محققان ایرانی با 4 کشور گسترش یافت

چهارمین جلسه هم‌اندیشی کمیته واکسن با حضور وزیر بهداشت برگزار شد

مدیرکل جدید امور زنان و خانواده وزارت کشور تعیین شد

آیت الله رییسی فرارسیدن روز ملی جمهوری ارمنستان را تبریک گفت

اسلامی: آمریکا باید تمام تحریم ها علیه ایران را لغو کند

حل معمای انبساط جهان با کمک نوع جدیدی از انرژی تاریک

دستیابی به ناشناخته‌های بیماری اسکیزوفرنی با کمک آزمایش خون!

برنامه‌های فرهنگی سی و پنجمین کنفرانس بین‌المللی وحدت اسلامی تشریح شد

انتصاب مشاور وزیر و سرپرست حوزه وزارتی وزارت ورزش و جوانان

ورزش کردن موجب انباشت کلسیم در عروق می شود

رییسی: تجلیل از پیشکسوتان دفاع مقدس مصون‌سازی نسل جوان است

نوحه‌خوانی، موسیقی اصیل و آسیب‌های امروزی

بازدارندگی منطقه‌ای

واکسن آموزشی

دولت سیزدهم و اولویت همسایگان

واکنش دبیر فدراسیون در مورد دوچرخه المپیکی

برگزاری نخستین نشست رییسان فدراسیون‌های ورزشی در دولت سیزدهم

بازگشت دانشجویان به محل تحصیل نیازمند ملزومات جدید است

برگزاری نشست سرمایه گذاری فناوری TIM2022 در پارک فناوری پردیس

بیش از 25 مولکول جدید با کاربرد دارودرمانی در کشور تولید شد

چه شاخص‌هایی برای بازگشایی مدارس الزامی است؟

قدیمی‌ترین محوطه تاریخی جهان کدام است؟

وزیر فرهنگ: سیاست‌های دولت مردمی در عرصه فرهنگ، روشن و فراگیر است

تسریع واکسیناسیون، ریل‌گذاری دولت سیزدهم برای مهار کرونا