راه ترقی - دنیای اقتصاد / پرونده بازارهای دارایی در نیمه نخست سال در حالی بسته شد که بورس تهران توانست با ثبت بازدهی چشمگیر ۹۳درصدی، صدرنشین بازارها شود. این عملکرد در شرایطی رقم خورد که همه بازارها در ماههای گذشته با ریسکهای سیاسی و اقتصادی متعددی مواجه بودند.
با این حال، ورود قابلتوجه پول به بازار سرمایه و بهبود ارزش معاملات نشان میدهد جذابیت بازار سهام در این دوره بیش از بازارهای دیگر بوده است. عملکرد بورس در این دوره برای بسیاری از کارشناسان نیز فراتر از انتظار بود؛ بهویژه آنکه بازار سهام پس از تعطیلی ۸۰روزه، در مدت کوتاهی توانست چنین بازدهی را به ثبت برساند. از سویی، دلار در شهریورماه با ثبت بازدهی ۲۴درصدی، بیشترین میزان بازدهی را در میان بازارهای دارایی به ثبت رساند. افزایش ریسکهای سیاسی و تنشهای منطقهای در این ماه موجب شد دلار جایگاه نخست را در بازه ماهانه ثبت کند و پس از آن، شاخص بورس با بازدهی ۱۸درصدی در جایگاه دوم قرار گیرد.
نیمه نخست سال ۱۴۰۵ در حالی به پایان رسید که بازار سهام با وجود تعطیلی حدود دوماهه معاملات در ابتدای سال، در چهار ماه فعالیت خود یکی از دورههای متفاوت تاریخ خود را پشت سر گذاشت. شاخص هموزن با ثبت بازدهی ۱۰۲درصدی در نیمه نخست سال، در صدر نماگرهای اصلی بازار قرار گرفت و پس از آن شاخص کل فرابورس و شاخص کل بورس بهترتیب با بازدهی ۱۰۰ و ۹۳درصدی ایستادند. در این مدت، میانگین روزانه ارزش معاملات خرد به حدود ۳۱هزار میلیارد تومان رسید و ۹۳هزار و ۵۰۰میلیارد تومان پول توسط سرمایهگذاران حقیقی وارد بازار سهام شد. این عملکرد در شرایطی رقم خورد که بورس پیش از آن فاصله قابلتوجهی با تورم و نرخ ارز پیدا کرده بود.

نخستین ویژگی عملکرد بازار سهام در نیمه نخست سال، میزان بازدهی ثبتشده در مقایسه با مدت زمان فعالیت بازار است. معاملات بورس تهران از نهم اسفندماه ۱۴۰۴ به دلیل جنگ متوقف شد و در دو ماه ابتدایی سال نیز ادامه تعطیلی بازار باعث شد معاملات از بیستونهم اردیبهشت از سر گرفته شود. به این ترتیب، از مجموع ۶ ماه نخست سال، بازار عملا حدود چهار ماه فعال بود. با وجود این وقفه، شاخصهای سهامی توانستند در همین دوره کوتاه، بازدهیهای قابلتوجهی را ثبت کنند. در ۸۳ روز معاملاتی نیمه نخست سال، شاخص کل در ۶۱ روز با رشد همراه شد. به بیان دیگر، بخش قابلتوجهی از روزهای معاملاتی این دوره با افزایش ارتفاع نماگر اصلی بازار سپری شد و همین موضوع در نهایت به ثبت بازدهی ۹۳درصدی شاخص کل منجر شد.
شاخص هموزن نیز با رشد ۱۰۲درصدی، عملکرد بهتری را ثبت کرد. بالاتر بودن بازدهی این شاخص نسبت به شاخص کل نشان میدهد که در این دوره، رشد بازار تنها به نمادهای بزرگ و شاخصساز محدود نبود و بخش گستردهتری از سهام بازار نیز در روند صعودی مشارکت داشتند. شاخص کل فرابورس نیز با بازدهی ۱۰۰درصدی در نیمه نخست سال، فاصله اندکی با شاخص هموزن داشت. اگر مقیاس بررسی به تابستان تغییر کند، بازدهی نماگرها همچنان قابلتوجه باقی میماند. در دومین فصل سال، شاخص کل فرابورس با رشد ۴۶درصدی در صدر قرار گرفت و پس از آن شاخص هموزن با رشد ۴۳درصدی و شاخص کل بورس با رشد ۴۰درصدی قرار گرفتند. در شهریور نیز شاخص کل بورس با رشد ۱۸درصدی بهترین عملکرد ماهانه را در میان شاخصهای موردبررسی ثبت کرد و شاخص کل فرابورس و هموزن هم به ترتیب ۱۷ و ۱۲درصد افزایش ارتفاع داشتند.